خبرنگارانی که دستورات طالبان را نادیده گرفتهاند، تهدید یا زندانی شدهاند
مرکز خبرنگاران افغانستان به مناسبت روز جهانی رادیو میگوید که مدیران و خبرنگارانی که دستورات غیر قانونی گروه طالبان را را نادیده گرفتهاند، تهدید یا زندانی شدهاند.
به گزارش خبرگزاری رشد؛ مرکز خبرنگاران افغانستان امروز جمعه(۲۴دلو) به مناسبت «روز جهانی رادیو»، اعلام کرده که محدودیتها بر فعالیت رادیوها در کشور بهطور بیسابقهای افزایش یافته است.
در یک سال گذشته، شماری از رادیوها تهدید شده و یا بسته شدهاند و چندین خبرنگار رادیویی احضار و یا زندانی شدهاند.
سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) در سال ۲۰۱۱، در سیوششمین نشست عمومی خود، روز ۱۳ فبروری را به عنوان روز جهانی رادیو اعلام کرد و مجمع عمومی سازمان ملل متحد نیز در سال ۲۰۱۲ این روز را تصویب نمود.
اکنون در افغانستان با وجود افزایش دسترسی مردم به اینترنت و فضای مجازی، رادیو هنوز هم یکی از پرمخاطبترین و در دسترسترین رسانهها است.
بعد از بازگشت دوباره طالبان به قدرت در سال ۱۴۰۰، آزادی رسانهها، بهویژه رادیوها، بهشدت محدود شده است. در حالی که اداره حاکم میگوید که قرار است قانون رسانههای همگانی حکومت جمهوری اصلاح شود اما سیاستهای رسانهای خود را از طریق دستورات و فرمانهای اجرایی اعمال میکند که برخلاف این قانون است.
بر اساس یافتههای مرکز خبرنگاران افغانستان، در بیش از چهار سال گذشته، مقامات اداره حاکم دستکم ۲۴ دستورالعمل و فرمان مربوط به محدودیتهای رسانهای صادر کردهاند که تأثیر مستقیم بر فعالیت رادیوها داشته است.
برخی از این محدودیتها شامل ممنوعیت فعالیت زنان در رسانههای دولتی مانند «رادیو ملی»، تفکیک محیطهای کاری زنان و مردان، ممنوعیت مصاحبه زنان با مردان و یا برعکس، الزام به استفاده از پوشش خاصی از حجاب و تشدید محدودیت ها بر حضور زنان در نشست های خبری و یا گزارشگری میدانی، ممنوعیت پخش صدای زنان در آگهیها، اطلاعیهها و تماسهای تلفنی با زنان در برخی از ولایات، که همراه با فشارهای عمومی برای رسانه های آزاد و گزارشگری مستقل، فضای کاری را برای کارمندان رادیویی بسیار دشوار ساخته است.
بررسیهای مرکز نشان میدهد که مدیران و خبرنگارانی که این دستورات را نادیده گرفتهاند، تهدید یا زندانی شدهاند و رسانهها با اقدامات تنبیهی مانند تعطیلی و توقیف مواجه شدهاند.
در ۱۲ ماه گذشته دست کم دو رادیوی محلی ویژه زنان تهدید مستقیم دریافت کردهاند که ممکن است دیگر به آنها اجازه کار داده نشود و دو رادیوی دیگر به دلیل پخش برنامهها و گزارشهایی که مورد پسند اداره محلی نبوده، بسته شدهاند و کارمندان آنها بازداشت شدهاند و مدیر مسئول یکی از رادیوها به خاطر انتشار مسائل اجتماعی و اقتصادی، بازداشت و سه ماه را در زندان سپری کرده است.
گزارشگرانی هم به دلیل کار هنگام اذان، افزودن و نشر عکس زنان در گزارش نوشتاری و آنلاین و یا نداشتن و یا کم بودن اندازه ریششان بازداشت شدهاند.
علاوه بر آن، اداره حاکم در فرآیند تمدید مجوز فعالیت رادیوها موانع زیادی ایجاد میکند، بهویژه برای رادیوهایی که مدیران یا صاحبان امتیاز آنها زنان هستند، که بهطور مستقیم و غیرمستقیم تحت فشار قرار میگیرند تا مدیران مرد جایگزین شوند. در حالی که درآمدهای تبلیغاتی، که منبع اصلی تأمین مالی رادیوها است، بهشدت کاهش یافته و مالیات بر فعالیتهای رادیویی نیز افزایش یافته است.
در حال حاضر، حدود ۲۰۰ ایستگاه رادیویی در سراسر کشور فعال است که بهصورت شبانهروزی، نیمهوقت و یا چند ساعت در روز برنامه پخش میکنند.
مرکز خبرنگاران افغانستان امروز، به مناسبت روز جهانی رادیو، از اداره حاکم میخواهد با در نظر گرفتن اهمیت رسانههای آزاد، بهویژه رادیوها، و با احترام به قانون رسانههای همگانی، اقداماتی فراقانونی و محدودکننده را متوقف کند و اجازه بدهد رادیوها آزادانه و بر مبنای اصول بنیادی خبرنگاری و رسانههای آزاد فعالیت کنند.
خبرگزاری رشد
