به گزارش خبرگزاری رشد؛ با بستهماندن مسیرهای تجاری افغانستان و پاکستان، شماری از دهقانان و بازرگانان در ولایتهای جنوبی از کاهش شدید فروش محصولات زراعتی و دشوارشدن وضعیت اقتصادی شکایت دارند.
دهقانان در قندهار میگویند که بستهشدن مسیر سپینبولدک–چمن، دسترسی آنان به بازارهای پاکستان و برخی بازارهای منطقه را محدود کرده و باعث شده است بخش بزرگی از محصولات در بازارهای داخلی عرضه شود.
به گفته دهقانان، افزایش عرضه در بازار داخلی در حالی که دسترسی به بازارهای صادراتی کاهش یافته، سبب افت شدید بهای محصولات شده است. آنان میگویند بهای انگور و انار در قندهار بین ۵۰ تا ۷۰ درصد کاهش یافته و فروش این محصولات برای تولیدکنندهگان دشوار شده است.
گزارشهای اخیر نیز نشان میدهد که تولیدکنندهگان انگور در قندهار به دلیل دشواری صادرات، بخشی از محصولات خود را به کشمش تبدیل میکنند؛ اما بهای کشمش نیز کاهش یافته است. یک دهقان در ولسوالی ژیری گفته است که هفت کیلوگرام کشمش که پیشتر یکهزار تا یکهزار و ۲۰۰ افغانی فروخته میشد، اکنون حدود ۴۰۰ تا ۴۵۰ افغانی قیمت دارد.
بر اساس اطلاعات اتاق تجارت و سرمایهگذاری قندهار که در گزارش آسوشیتدپرس نقل شده، پنج ولایت عمده تولیدکننده انگور در جنوب افغانستان در سال ۲۰۲۵ حدود ۴۴ هزار و ۲۲۵ تُن انگور به ارزش ۱۳.۸ میلیون دالر صادر کرده بودند که حدود ۴۳ هزار تُن آن به پاکستان صادر شده بود. اما در سال جاری تا زمان تهیه آن گزارش، میزان صادرات انگور این مناطق به ۲۵۶ تُن کاهش یافته بود.
بستهبودن مرزها تنها بر دهقانان تأثیر نگذاشته، بلکه فعالیت کارگران باغها و معاملهگران نیز کاهش یافته است. در یک باغ انگور در قندهار، شمار کارگران فصلی از حدود یکهزار و ۵۰۰ نفر در سال گذشته به حدود ۱۵ نفر در سال جاری کاهش یافته است.
از سوی دیگر، گزارشها از خرابشدن بخشی از محصولات انار در قندهار نیز حکایت دارد. باغداران در ولسوالی ارغستان گفتهاند که به دلیل بستهبودن گذرگاههای ویش–چمن و سپینبولدک، صدها تُن انار در باغها از بین رفته است.
مسیرهای اصلی تجاری افغانستان و پاکستان از جمله تورخم، سپینبولدک–چمن و چند گذرگاه دیگر در پی تنشهای دو کشور برای دورههای طولانی بسته یا با محدودیت روبهرو بودهاند. ادامه این وضعیت، صادرات افغانستان به پاکستان را کاهش داده و بازرگانان را به استفاده از مسیرهای جایگزین و پرهزینهتر وادار کرده است.
ادامه بستهبودن مسیرهای پاکستان، بازار مهمی برای محصولات زراعتی افغانستان، فشار مضاعفی بر دهقانان وارد کرده است. کاهش دسترسی به بازار خارجی در فصل برداشت میتواند عرضه داخلی را افزایش داده و در نتیجه، قیمت برخی محصولات را پایین بیاورد.
در کنار کاهش درآمد دهقانان، کاهش صادرات بر کارگران فصلی، معاملهگران و انتقالدهندهگان محصولات نیز اثر گذاشته است. استفاده از مسیرهای جایگزین میتواند بخشی از صادرات را حفظ کند، اما گزارشها نشان میدهد هزینه و زمان انتقال از این مسیرها بیشتر است.
